Δευτέρα 6 Δεκεμβρίου 2021

Τι κρύβει ο «πόλεμος» Μενδώνη με το Ταμείο Αρχαιολογικών Πόρων που διαχειρίζεται εκατομμύρια – Τα βρόντηξε και ο τρίτος Πρόεδρος!

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Πρόεδροι πάνε κι έρχονται στο ΤΑΠΑ, το οποίο μετονόμαστηκε πέρυσι ΟΔΑΠ, που διαχειρίζεται εκατομμύρια έσοδα από την πολιτιστική κληρονομιά της χώρας. Καρφιά από τον Σταύρο Κωνσταντινίδη: Ας την κρίνει η πολιτική ιστορία...

της Χρυσούλας Παπαΐωάννου

Δεν πρόλαβε να σαραντίσει καλά καλά στη θέση του ως πρόεδρος του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ), ο Σταύρος Κωνσταντινίδης και παραιτήθηκε. Αφήνοντας, μάλιστα αιχμές για τη συνεργασία, και τις συνθήκες αυτής, με την Υπουργό Πολιτισμού και Αθλητισμού, κ. Λίνα Μενδώνη, και λέγοντας στη συνέχεια ούτε λίγο ούτε πολύ ότι Μελίνα δε θα γίνει ποτέ. Ο Θεσσαλονικιός συγκοινωνιολόγος έγραψε πριν από λίγες ημέρες στο facebook: «Παραιτήθηκα γιατί έπρεπε. Έκανα το μέγιστο δυνατόν σε 40 ημέρες. Δεν θα ήθελα να γίνει έτσι. Ήταν όμως υποχρεωτικό». Λίγα λόγια, και καλά, που υπονοούν όμως, ότι η παραίτηση ήταν μονόδρομος. Το κλειδί ερμηνείας της απόφασης του βρίσκεται στα όσα αναφέρει περί υποχρεωτικότητας.

sygkoinoniologos

Τι ήταν αυτό που ανάγκασε τον Σταύρο Κωνσταντινίδη να παραιτηθεί πριν καν προλάβει να στεγνώσει το μελάνι του ΦΕΚ διορισμού του κι ενώ, ο προερχόμενος πολιτικά από το περιβάλλον του κ. Ανδρέα Λοβέρδου, είχε τις «ευλογίες» του περιβάλλοντος του Μαξίμου; Σύμφωνα με πληροφορίες, δεν μπορούσε να συνεργαστεί, να συνεννοηθεί και να συμπλεύσει με την κ. Μενδώνη, για την οποία είναι γνωστό ότι δεν της αρέσουν ούτε οι διαφωνίες-τολμά κανείς να εκφράσει αντίθετη άποψη με την τσαρίνα της Μπουμπουλίνας;-αλλά ούτε και οι πρωτοβουλίες, πόσω μάλλον σε θέσεις που απαιτούν εκτός των άλλων, (και) προσωπικό όραμα. Εδώ δεν αφήνει να κάνει «κιχ» τον Υφυπουργό Πολιτισμού, κ. Νικόλα Γιατρομανωλάκη, ο οποίος έχει εξελιχθεί σε διακοσμητικό «παράγοντα» του πολιτισμού, θα αφήσει άλλον να «αλωνίζει» σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους προσπαθώντας να κάνει κάτι (δεν ξέρουμε βέβαια, τι) για το χαρτοφυλάκιο του;

Για την παραίτηση του ακούγονται πολλά. Σύμφωνα με πληροφορίες του newscenter στην κ. Μενδώνη, αλλά και στη σύμβουλο της κ. Άννα Παναγιωταρέα, δεν άρεσε καθόλου η έντονη δραστηριότητα του κ. Κωνσταντινίδη στα social media, που περιελάμβανε και επισκέψεις σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους. Τον κατηγόρησαν ότι προωθεί τη δική του ατζέντα και κάνει προσωπικά παιχνίδια.

mendoni panagiotarea

Ιδού και η δική του αντίδραση στη συνέχεια, με ανάρτηση του στο facebook και κάτι ακόμα που προφανώς δεν άρεσε καθόλου στην Υπουργό. «Σκέφτεσαι καμία φορά, έχει σωτηρία αυτή η χώρα; Και όμως πρέπει να έχει. Μια σύντομη παραίτηση από ένα τιμητικό δημόσιο αξίωμα μπορεί να έχει δύο αναγνώσεις. Η μια ότι είσαι ρίψασπις και φοβισμένος, ή άλλη ότι είναι έμπρακτη γλώσσα αξιοπρέπειας και άρνησης του παραλόγου. Όσοι με γνωρίζουν καλά ξέρουν ότι δεν τα βάζω κάτω εύκολα, ότι δεν υπήρξα αναχωρητής της ευκολίας ή καλύτερα ότι ποτέ δεν φεύγω απο μάχες. Ακόμη ότι είμαι τέρας ορθολογισμού. Για την κα Λινα Μενδώνη, δεν θα πω τίποτα. Σέβομαι ως ευπατρίδης τον θεσμό. Ας την κρίνει η πολιτική ιστορία, οχι εγώ . Διαδεχόμενη στο ιστορικό χρόνο μία Μελίνα Μερκούρη, ας βρει τις ισορροπίες που νομίζει. Το βάρος είναι δικό της».

Ο κ. Κωνσταντινίδης διετέλεσε και επιστημονικός σύμβουλος του Δημάρχου ΑΘηναίων, του κ. Κώστα Μπακογιάννη για την προώθηση του Μεγάλου Περιπάτου της Αθήνας, ενώ προηγουμένως υπήρξε σύμβουλος και του κ. Γιάννη Μπουτάρη, Δημάρχου Θεσσαλονίκης.

Δυό χρόνια ΝΔ και Μενδώνη και ούτε κουβέντα για απολογισμό του ΟΔΑΠ

Δύο χρόνια αφότου ανέλαβε κυβέρνηση η ΝΔ και Υπουργός Πολιτισμού η κ. Μενδώνη, η οποία παραμένει ακλόνητη στη θέση της κι ας έχει μεσολαβήσει η διεθνής κατακραυγή για τον τεμαχισμό των βυζαντινών αρχαιοτήτων στη Βενιζέλου, οι πλημμύρες στην Ακρόπολη αλλά και η κακοποίηση της λόγω των έργων αποκατάστασης, η φωτιά στις Μυκήνες, και πολλά άλλα που δεν είναι της παρούσης, το ζητούμενο όμως, είναι ότι ως προς τον ΟΔΑΠ, μας κρατά σε απόλυτο σκοτάδι, φεύγουν κι έρχονται νέοι πρόεδροι αλλά απολογισμός δεν γίνεται. Γιατί άραγε;

Μην ξεχνάμε πόσο νευραλγική είναι η συγκεκριμένη θέση του προέδρου, αφού ο Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ), το πάλαι ποτέ Ταμείο Αρχαιολογικών Πόρων (ΤΑΠ), που η κ. Μενδώνη ήθελε να ξαναβαφτίσει και υποτίθεται να εκσυγχρονίσει, διαχειρίζεται όχι απλά δημόσιο χρήμα, αλλά εκατομμύρια (έσοδα από εισιτήρια, αναψυξτήρια, πωλητήρια μουσείων, από εκδόσεις, κτλ, κτλ). Μιλάμε για πακτωλό χρημάτων που προέρχεται από τη βαριά πολιτιστική βιομηχανία της χώρας μας, αφού ο ΟΔΑΠ διαχειρίζεται τους πόρους από σταθερές πηγές εσόδων της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Πρόεδροι πάνε κι έρχονται στον ΟΔΑΠ

Να θυμήσουμε ότι πέρυσι (τον Φεβρουάριο του 2020) μετά βαΐων και κλάδων η κ. Μενδώνη είχε ανακοινώσει την τοποθέτηση του κ. Παναγιώτη Νταή ως Προέδρου στον ΟΔΑΠ με συνέντευξη Τύπου όπου εξήραν την εμπειρία του στη δημόσια διοίκηση. Ο κ. Νταής, δημόσιος υπάλληλος χρόνια στο Υπουργείο Πολιτισμού και στη συνέχεια στο Υπουργείο Εσωτερικών, υπήρξε προΐστάμενος στην επιτελική δομή του ΕΣΠΑ και αντιπρόεδρος στο ΔΙΑΖΩΜΑ, άνθρωπος που, όπως λένε στην Μπουμπουλίνας, όχι μόνο ξέρει πολύ καλά το σύστημα και την ανθρωπογεωγραφία του ΥΠΠΟΑ, αλλά ξέρει και να «φυλάγεται» στα δύσκολα. Στα χρόνια που ήταν Γενική Γραμματέας η κ. Μενδώνη ο κ. Νταής, προερχόμενος από το πολιτικό περιβάλλον του κ. Ευάγγελου Βενιζέλου, έλυνε και έδενε.

Ένα χρόνο μετά, όταν ανέλαβε ο κ. Κωνσταντινίδης βρίσκουμε τον κ. Νταή απλό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου κάτι που ούτως ή άλλως προκαλεί έκπληξη, αφού ο ίδιος αποδέχτηκε τον θεσμικό υποβιβασμό του, αντί να αποχωρήσει εντελώς από το ΔΣ. Αυτή η θητεία φαίνεται σαν να μην υπήρξε … ποτέ, αφού ακόμα περιμένουμε τον απολογισμό της. Στο ίδιο δε ΔΣ, το νέο, είχε τοποθετηθεί μέλος, και η κ. Αγγελική Παπανδρέου, σύζυγος του κ. Γιάννη Τσακοπιάκου, πρώην προέδρου του Ταμείου Αλληλοβοήθειας Υπαλλήλων ΥΠΠΟ έως το 2017 ταυτόχρονα μέλος του ΔΣ του ΤΑΠΑ έως το 2015, και κατηγορούμενου για επτά κακουργήματα. Μια ωραία παρέα στο Υπουργείο Πολιτισμού…

Επί των ημερών του κ. Νταή, η κ. Μενδώνη με νόμο (4761/2020) άλλαξε την ονομασία του ΤΑΠΑ σε ΟΔΑΠ. Από τότε μάλιστα, εκκρεμούν ένα σωρό κανονιστικές πράξεις, ένα Προεδρικό Διάταγμα, κ.α, τα οποία υποτίθεται θα έπρεπε να είχαν βγει εδώ και έξι μήνες. Είναι στον ίδιο νόμο, που πέρασαν ένας σκασμός τροπολογίες, που αφορούσαν το ΕΚΟΜΕ (στις επιλέξιμες δαπάνες συμπεριελήφθησαν ξένα τιμολόγια έως 50%, αλλαγή που ξεσήκωσε σύσσωμους τους εργαζόμενους και τα σωματεία στον οπτικοακουστικό τομέα), αλλά και τον πρωτοφανή δανεισμό στο εξωτερικό των εκθεμάτων των μουσείων μας για πενήντα χρόνια (!)-στην αρχή πρότειναν εκατό, αλλά λόγω αντιδράσεων, αναγκάστηκε η κ. Μενδώνη να πάρει μισόν αιώνα πίσω .

Ενώ λοιπόν η κ. Μενδώνη είναι λαλίστατη για διάφορα ζητήματα-ποιός μπορεί να ξεχάσει τον καταιγισμό δελτίων Τύπου για τον ανελκυστήρα της Ακρόπολης-για τον ΟΔΑΠ που διαχειρίζεται εκατομμύρια από τις εισπράξεις της πολιτιστικής κληρονομιάς τηρεί σιγή ιχθύος. Ποιός είναι ο εκσυγχρονισμός που ευαγγελιζόταν και έταζε η κ. Μενδώνη και τι έχει αποφέρει σε νούμερα; Ποιές τελικά παθογένειες του οργανισμού θεράπευσε η κ. Μενδώνη στα δύο χρόνια θητείας της;

Η νεοφιλελεύθερη αντίληψη της ΝΔ για τα μεγάλα Μουσεία της χώρας

acropolis museum

Αν κοιτάξουμε όμως, τη μεγάλη εικόνα, το σοβαρό ζήτημα που προκύπτει είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβάνεται και αντιμετωπίζει η κ. Μενδώνη, ο κ. Μητσοτάκης και η νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση τα μουσεία και την πολιτιστική μας κληρονομιά. Η Υπουργός Πολιτισμού έχει από πέρυσι εξαγγείλει έναν νέο νόμο που θα φέρει προς ψήφιση στη Βουλή και με τον οποίο τα πέντε μεγάλα Μουσεία της χώρας, τα οποία αποτελούν ειδικές περιφερειακές υπηρεσίες του υπουργείου, θα αλλάξουν νομική μορφή και θα γίνουν Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου. Αντί να προκύπτει η διοίκηση τους μέσα από την ιεραρχία της αρχαιολογικής υπηρεσίας, θα γίνεται με απευθείας διορισμό από την εκάστοτε πολιτική ηγεσία. Είναι τα εξής: Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο Αθηνών, Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης, Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου.

Και ενώ η Υπουργός επικαλείται ως άλλοθι και επιχείρημα το πετυχημένο καθεστώς και την πετυχημένη λειτουργία του Μουσείου της Ακρόπολης, το οποίο είναι ΝΠΔΔ, είναι αδύνατο να είναι αυτή η εξέλιξη των εν λόγω μουσείων. Γιατί το Μουσείο της Ακρόπολης πέρα του ότι είναι «μαγαζί γωνία», ξεκίνησε από το μηδέν, από την πρώτη ημέρα με αυτό το καθεστώς λειτουργίας. Ενώ τα πέντε μουσεία των οποίων το νομικό καθεστώς θα αλλάξει, θα διατηρήσουν το υπάρχον προσωπικό και τον τρόπο λειτουργίας τους, και το βασικότερο ξεκινούν ελλειματικά με το ταμείο μείον και επομένως, εξαρτώνται από τις επιχορηγήσεις του ΥΠΠΟΑ, επομένως κάθε φορά από την πολιτική βούληση του όποιου υπουργού. Μάλλον προς το μοντέλο λειτουργίας του ΟΔΑΠ θα κατευθυνθούν, και τις παθογένειες του οποίου αναγκαστικά θα επαναλάβουν.

Οι συγκρούσεις πάντως, της κ. Μενδώνη με υφιστάμενους της οι οποίοι κατέχουν σημαντικές θεσμικές θέσεις, δεν είναι σπάνια. Να θυμηθούμε και την αποχώρηση της πρώτης προέδρου του ΤΑΠΑ επί Μενδώνη, της κ. Αθηνάς Χατζηπέτρου. Βέβαια, η κ. Χατζηπέτρου είναι μία ακόμα «πονεμένη» περίπτωση για το ΤΑΠΑ-ΟΔΑΠ. Την είχε διορίσει η Λυδία Κονιόρδου ως Υπουργός Πολτισμού του ΣΥΡΙΖΑ όταν έπαυσε πρόωρα από τη θέση της την μέχρι τότε πρόεδρο, με μακρά, αλλά και πετυχημένη θητεία, κ. Ασπασία Λούβη τον Αύγουστο του 2017, έξι μόλις μήνες πριν τη λήξη της θητείας της. Ένα σωρό έργα που είχαν ήδη δρομολογηθεί, έμειναν πίσω λόγω της αλλαγής στο τιμόνι του Οργανισμού, ανάμεσα τους και το σημαντικότερο, το ηλεκτρονικό εισιτήριο, που ενώ οι σχετικές μελέτες και η χορηγία ήταν έτοιμες από τη θητεία της κ. Λούβη, την «κορδέλα» έκοψε με μεγάλη όμως, τελικά με καθυστέρηση η κ. Χατζηπέτρου. Στη συνέχεια η κ. Χατζηπέτρου απομακρύνθηκε από τον Υφυπουργό Πολιτισμού του ΣΥΡΙΖΑ, κ. Κώστα Στρατή (ανέλαβε η κ. Παρασκευή Σιδηροπούλου) για να επανέλθει δριμύτερη μόλις έγινε κυβέρνηση η ΝΔ και ανέλαβε το ΥΠΠΟΑ η κ. Μενδώνη, επιβεβαιώνοντας τις φήμες ότι διατηρούσε εξαίρετες σχέσεις ήδη από την εποχή που ήταν διορισμένη από τον ΣΥΡΙΖΑ με το περιβάλλον του κ. Μητσοτάκη. Για να μην τα πολυλογούμε, οι διαφωνίες και οι συγκρούσεις μεταξύ τους, οδήγησαν στην αλλαγή και πάλι προέδρου, και ανέλαβε ο κ. Παναγιώτης Νταής. Βέβαια, η κ. Χατζηπέτρου δεν πήγε χαμένη. Διορίστηκε Πρόεδρος της Αναπτυξιακής Τράπεζας τον Φεβρουάριο του 2020 και στη συνέχεια, έγινε και μέλος του ΔΣ της Ελλάκτωρ.

Με λίγα λόγια, επί των ημερών της κ. Μενδώνη στον υπουργικό θώκο, στον ΟΔΑΠ έχουν αλλάξει τρεις πρόεδροι, πάμε για τέταρτον, και ακόμα απολογισμός δεν έχει γίνει. Έχει έσοδα ο ΟΔΑΠ; Και ποιά είναι; Θεραπεύτηκαν οι παθογένειες και τα προβλήματα του; Βέβαια, είναι αλήθεια ότι στη ΝΔ επικρατεί η λογική ότι το δημόσιο είναι τσιφλίκι της κυβέρνησης και των υπουργών της και δεν χρειάζεται να λογοδοτούν σε κανέναν. Ούτε καν για το κρατικό χρήμα, που εν προκειμένω, προέρχεται από τη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς της χώρας.

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ