Κυριακή 28 Νοεμβρίου 2021

Νέες ταινίες: Έρωτες σε μοναστήρια και στην Άγρια Δύση και ο… άγιος της Μαφίας

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

της Χρυσούλας Παπαΐωάννου

Το νέο πόνημα του Πολ Βερχόφεν με θέμα τον έρωτα ανάμεσα σε δύο καλόγριες, η νέα ταινία της Τζέιν Κάμπιον με φόντο την Άγρια Δύση και το πρίκουελ της φοβερής σειράς «The sopranos», από σήμερα στις αίθουσες.

Η εξουσία του σκύλου

Σκηνοθεσία: Τζέιν Κάμπιον
Πρωταγωνιστούν: Μπένεντικτ Κάμπερμπατς, Κίρστεν Ντανστ, Τζέσι Πλέμονς, Κόντι Σμιτ – ΜακΦι
Μ. Βρετανία, Αυστραλία, ΗΠΑ. 2021. Διάρκεια: 126΄, Odeon

1 2 1
Ο χαρισματικός κτηνοτρόφος Φιλ Μπέρμπανκ (Μπένεντικτ Κάμπερμπατς) προκαλεί φόβο και θαυμασμό στους γύρω του. Λίγο άξεστος και «μπρουτάλ», μονίμως άπλυτος μέσα στις καουμπόικες μπότες του, αλλά και πολύ μορφωμένος-με κλασικές σπουδές στο Γιέλ που όμως, παράτησε-για λόγους που ποτέ δεν μαθαίνουμε- και ανέλαβα το οικογενειακό ράντσο της πολύ ευκατάστατης οικογένειας. Όταν ο αδελφός του, Τζορτζ φέρνει στο σπίτι τη νέα του γυναίκα, την Ρόουζ (Κίρστεν Ντανστ) και τον γιο της, Πίτερ (Κόντι Σμιτ Μακφί), ο Φιλ τούς βασανίζει μέχρι που έρχεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο να ερωτευτεί. Βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του Τόμας Σάβατζ που γράφτηκε το 1967, η ταινία βραβεύτηκε με Αργυρό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας.

Η βραβευμένη με Όσκαρ για την ταινία «Μαθήματα πιάνου» Τζέιν Κάμπιον επιστρέφει στα ….μαθήματα πιάνου. Τρόπον τινά. Η νεοζηλανδή σκηνοθέτης έχει στα χέρια της ένα μοτίβο που ξέρει να το χειρίζεται καλά. Δύο άντρες, μία γυναίκα και ένα παιδί (που εδώ δεν είναι κοριτσάκι αλλά 18χρονος νεαρός), αντιζηλία, πάθη και έρωτες, και κάπου σε μια υποφωτισμένη γωνία ενός ξύλινου αρχοντικού της Μοντάνα του 1925 ένα πιάνο-του οποίου τα πλήκτρα καμιά φορά χτυπάει η Ρόουζ, άχαρα και ερασιτεχνικά κι ας διατείνεται ότι έπαιζε πιάνο στον κινηματογράφο. Και βέβαια, η φύση, που πρωταγωνιστεί σε υπέροχα λυρικά τοπία απίστευτης ομορφιάς. Η απεραντοσύνη των τοπίων και των εκτάσεων κάνει ακόμα πιο χαώδεις τις «μικρές», σκοτεινές, κρυφές σκέψεις των ηρώων της.

Σε αυτή την ταινία όμως, σε αντίθεση με προηγούμενες της, το κέντρο βάρους μετατοπίζεται, η καταπιεσμένη γυναίκα μπαίνει για λίγο σε δεύτερο πλαν, και η Τζέιν Κάμπιον κάνει «γκρο πλαν» σε αντρικούς χαρακτήρες, κυρίως στον αινιγματικό και γοητευτικό μέσα στις αντιφάσεις του, Φιλ. Και το κάνει αυτό, για να μιλήσει και πάλι για ασφυκτικά πλαίσια κοινωνιών που καταπιέζουν και τους άντρες, ακόμα κι αυτούς που ξεχειλίζουν από αρρενωπότητα και ανδρισμό, και πρέπει αναγκαστικά να βγάλουν ασπροπρόσωπη μια ολόκληρη χώρα, την Αμερική που έχτισε προσεκτικά το προφίλ του ηρωισμού πάνω σε μύθους για γενναίους και ατρόμητους καουμπόηδες, καβάλα στο άλογο. Ίσως για αυτό να αφήνει την γυναίκα της ταινίας, τη Ρόουζ, έναν χαρακτήρα κάπως ανολοκλήρωτο, καθώς δεν δικαιολογεί το χάσιμο και τον αλκοολισμό της που παρακολουθούμε από τη μέση της ταινίας κι έπειτα.

Ο Μπένεντικτ Κάμπερμπατς, ένας καταπληκτικός ηθοποιός που δεν σταματά να μας εκπλήσσει, φέρει με την ερμηνεία του όλη τη σκοτεινιά του ρόλου του, του Φιλ. Τις υπόγειες εντάσεις του που δεν βρίσκουν ποτέ το θάρρος να πάρουν φόρα και να βγούνε προς τα πάνω, ακόμα κι αν πρέπει να συγκρουστούν με τον ίδιο του τον εαυτό για αυτό. Τις ανομολόγητες (και ομοφυλοφιλικές σεξουαλικές) επιθυμίες του που είναι θαμμένες όσο βαθιά μπορεί να σκάψει η καουμπόκικη μπότα του.  Η Τζέιν Κάμπιον δεν αφήνει ποτέ τους ήρωες της να παρασυρθούν από τα πάθη τους, τους αφήνει να φλέγονται βραδέως και επώδυνα μέσα σε αυτά, μοιάζουν σαν να είναι σκοινοβάτες που ακροβατούν συνεχώς σε ένα τεντωμένο σκοινί. Για αυτό και όταν τελειώνει η ταινία, νοιώθεις ότι οι ήρωες της επιτέλους λυτρώθηκαν. «Η εξουσία του σκύλου» είναι ένα αντιγουέστερν που αποδομεί με την ματιά της Τζέιν Κάμπιον τον μάτσο ανδρισμό της Άγριας Δύσης και καταλήγει να τελειώσει σαν αίνιγμα, αφήνοντας-καλώς ή κακώς-και μερικά ερωτηματικά.

Μπενεντέτα

Σκηνοθεσία: Πολ Βερχόφεν
Πρωταγωνιστούν: Βιρζινί Εφιρά, Δάφνη Πατακιά, Σαρλότ Ράμπλινγκ, Λαμπέρ Γουίλσον
Γαλλία, Βέλγιο, Ολλανδία, 2021, 126, Cinobo

bendetta
Στα τέλη του 17ου αιώνα, με την πανούκλα να θερίζει τη χώρα, η Μπενεντέτα Καρλίνι μπαίνει στο μοναστήρι της Πέσκια, στην Τοσκάνη. Ικανή από νεαρή ηλικία να κάνει θαύματα, βλέπει την επίδραση που έχει στη ζωή της κοινότητας να εξελίσσεται άμεσα και συγκλονιστικά. Όταν η Μπενεντέτα παίρνει στο μοναστήρι της μια νεαρή γυναίκα, την Μπαρτολομέα, για να τη σώσει από την κακοποιητική της οικογένεια-ο πατέρας και τα αδέρφια της τη βιάζουν- οι δυο γυναίκες θα συνάψουν μια παθιασμένη ερωτική σχέση με απρόβλεπτες συνέπειες.

Το σενάριο βασίζεται στην αληθινή ιστορία της μοναχής Μπενεντέτας Καρλίνι, έτσι όπως μεταφέρθηκε στο βιβλίο της Τζούντιθ Μπράουν «Η Ζωή μιας Λεσβίας Καλόγριας στην Αναγεννησιακή Ιταλία», όταν εκείνη ψάχνοντας τα αρχεία για μια δίκη, έπεσε πάνω στη δίκη της Μπενεντέτα. Ο κλητήρας μάλιστα, που κρατούσε σημειώσεις εκείνη την εποχή (τον 17ο αιώνα) από το δικαστήριο έγραφε με τρεμάμενο χέρι καθώς είχε σοκαριστεί από τις σεξουαλικές περιγραφές της λεσβιακής αυτής ερωτικής περιπέτειας μέσα σε ένα μοναστήρι.

Συνέντευξη: Η Δάφνη Πατακιά μας μιλά για τη νέα ταινία του Βερχόφεν με θέμα τον έρωτα ανάμεσα σε δύο καλόγριες: «Τα μοναστήρια ήταν χώρος απελευθέρωσης»

Η ταινία έχει αρκετές σκηνές με γυμνό και προφανώς πολλές ερωτικές σκηνές-μάλιστα ερωτικό παιχνίδι ανάμεσα στις δύο πρωταγωνίστριες γίνεται ένα μικρό άγαλμα της παναγίας. Μην περιμένετε όμως, πρόκληση για την πρόκληση γιατί μιλάμε για τον Πολ Βερχόφεν, ο οποίος ποτέ δεν είδε ηδονοβλεπτικά τις ηρωίδες του, ούτε καν την Σάρον Στόουν στο «Βασικό Ένστικτο». Έχει έναν τρόπο να κινηματογραφεί αγκαλιάζοντας τους γυναικείους χαρακτήρες και να μην πέφτει ποτέ στην παγίδα του πορνό.

Αυτό που θέλει να πει ο αιρετικός, και σίγουρα απίστευτα ενδιαφέρων σκηνοθέτης, δεν είναι μια λεσβιακή ιστορία. Είναι πολλά παραπάνω: η σχέση της γυναίκας με το σώμα της και τη σεξουαλικότητα, που τόσο δαιμονοποιήθηκε από την εκκλησία και τις θρησκείες, η θέση των γυναικών στην κοινωνία-η Μπενεντέτα είναι μια μοναχή με εξουσία σε εποχές απόλυτης  πατριαρχίας-η υποκρισία των πιστών, και πολλά ακόμη.

Όλα αυτά τα στήνει γύρω από την προσωπικότητα της Μπενεντέτα, μιας ταμένης-υποτίθεται-μοναχής που έχει αφιερωθεί στον Χριστό αλλά αφήνεται (όχι εύκολα) να παρασυρθεί από το πάθος για μια νεαρή μοναχή, την Μπαρτολεμέα, μια αυθάδης και προκλητική νεαρή, ένα πραγματικό αγρίμι, που υποδύεται έξοχα η δική μας Δάφνη Πατακιά-ταλέντο που θα βρίσκουμε συνεχώς μπροστά μας. Η Μπενεντέτα άλλοτε είναι βαθιά θρησκευόμενη, άλλοτε βλάσφημη, στιγμές αθώα και καλοπροαίρετη, κι άλλες πάλι, δολοπλόκα και υποκρίτρια. Ακόμα και για την λεσβιακή της σχέση, περιμένει την έγκριση του Ιησού.

Η «Μπενεντέτα», όπου πρωταγωνιστεί και η σπουδαία Σαρλότ Ράμπλινγκ, είναι από τις ταινίες που τους κολλάς το προσωνύμιο «προκλητικές», ενίοτε βλάσφημες, ταινίες που σίγουρα διχάζουν: είτε τις λατρεύεις, είτε τις μισείς βαθιά σε σημείο αφόρητου εκνευρισμού. Μέση οδό όμως, συνήθως δεν υπάρχει σε αυτές τις περιπτώσεις. Πόσω μάλλον, όταν ένα τέτοιο θέμα πέφτει στα χέρια του Βερχόφεν, ο οποίος καταθέτει ένα φιλμ αναρχικό, σίγουρα ανένταχτο-κωμωδία ή δράμα, μην ψάχνετε απάντηση σε τέτοια δίπολα- σουρεαλιστικό, όπου οι σκηνές που αναπαριστούν τα οράματα της Μπενεντέτα με τον Ιησού είναι βγαλμένα από b-movies ενώ ακολουθούν πλάνα με ατμοσφαιρικό φωτισμό από κεριά που τρεμοσβήνουν, με μια γοητεία που ενδεχομένως προκύπτει από το ότι ο σκηνοθέτης συνεχώς αυτουπονομεύει την ταινία του με μια ιστορία που μοιάζει να είναι βγαλμένη από βίπερ νόρα.

Εδώ όμως, τα σώματα δεν είναι μόνο αντικείμενα του πόθου, αλλά και υποκείμενα που ποθούν και αυτό εμπεριέχει μια «επαναστατική» θεώρηση της σεξουαλικότητας ακόμα και για την εποχή μας. Και μπορεί ένας λεσβιακός έρωτας ανάμεσα σε δύο καλόγριες να μην σοκάρει έν έτει 2021, σίγουρα όμως, προκαλεί. Αλλά όχι τα ήθη. Το μυαλό και τα μάτια γιατί ο Βερχόφεν παραδίδει μια απολαυστική ταινία, με έναν εν βρασμώ φεμινισμό, κι ας θυμίζει κάποιες στιγμές ανέκδοτο. Όταν παρακολουθείς την «Μπενεντέτα», φαντάζεσαι τον Πολ Βερχόφεν να κρύβεται σε μια γωνία έξω από την αίθουσα του κινηματογράφου, και όταν ακούει θεατές να βρίζουν και να σιχτυρίζουν, να σκάει ένα σαρδόνιο χαμόγελο.

Προβάλλονται ακόμα:

Οι Άγιοι της Μαφίας

Σκηνοθεσία: Άλαν Τέιλορ
Πρωταγωνιστούν: Αλεσάντρο Νιβόλα, Λέσλι Οντομ Τζ., Κόρεϊ Στολ, Μάικλ Γκαντολφίνι
ΗΠΑ, 2021, 120΄, Tanweer

mafia
Πρίκουελ της σπουδαίας γκανγστερικής σειράς «The Sopranos», όπου ο Μάικλ Γκαντολφίνι υποδύεται τον ρόλο που ανέδειξε τον πατέρα του, Τζέιμς.  Ο νεαρός Τόνι Σοπράνο  μεγαλώνει σε μία από τις πιο ταραχώδεις περιόδους στην ιστορία του Νιούαρκ και ανδρώνεται, καθώς αντίπαλες συμμορίες ανελίσσονται και διεκδικούν την εξουσία από την πανίσχυρη εγκληματική οργάνωση των ΝτιΜέο, που κυριαρχεί στη διχασμένη από τον ρατσισμό πόλη. Εγκλωβισμένος σε μία εποχή που αλλάζει ραγδαία είναι ο θείος που θαυμάζει, ο Ντίκι Μολτισάντι (Αλεσάντρο Νιβόλα), ο οποίος παλεύει να ανταποκριθεί στις επαγγελματικές και προσωπικές του υποχρεώσεις. Η επιρροή που ασκεί στον ανιψιό είναι τέτοια που ο θείος θα πλάσει τον εύπιστο έφηβο και θα τον μεταμορφώσει στον πανίσχυρο αρχιμαφιόζο, τον Τόνι Σοπράνο.

Φευγαλέα σπουργίτια

Σκηνοθεσία: Μπραχμανάντ Σ. Σίνγκ
Πρωταγωνιστούν: Κάμλες Κούντι Σινγκ, Μπραχμανάντ Σ. Σίνγκ, Τανβί Τζάιν
Ινδία, 2019, 104΄, Enorama

Ένα δράμα από την Ινδία με ηρωίδα την μικρή Τζάλκι η οποία ξεκινά μια προσωπική οδύσσεια για να βρει τον 7χρονο αδερφό της που έχει εξαφανιστεί με μοναδικά εφόδια ένα παραμύθι για ένα σπουργίτι και την επιμονή της.

Βαβέλ-Από τη σιωπή στην Έκρηξη

Σκηνοθεσία: Μελέτης Μοίρας
Ελλάδα, 2020, 73΄, Weird wave

Ντοκιμαντέρ για την ιστορία του θρυλικού περιοδικού κόμικ Βαβέλ το οποίο ξεκίνησε τον Φλεβάρη του 1981 ως η τρέλα μιας παρέας και κατέληξε ένα σημαντικό περιοδικό της εναλλακτικής κουλτούρας που φιλοξένησε κομίστες από όλο τον κόσμο, με ορόσημα ένα θρυλικό φεστιβάλ, σημαδεύοντας τελικά μια εποχή.

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ