Σάββατο 24 Σεπτεμβρίου 2022

Brexit: Στην κόψη του ξυραφιού η εμπορική συμφωνία – Πού τα βρήκαν Βρετανία και ΕΕ

Συμφωνία για την αφαίρεση των επίμαχων άρθρων που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο από την συμφωνία αποχώρησης της Βρετανίας από την Ένωση - Ποιο το κόστος, εάν υπάρξει τελικά «ναυάγιο»

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Η Μεγάλη Βρετανία ανακοίνωσε ότι θα αποσύρει από το νομοσχέδιο τις ρυθμίσεις που παραβιάζουν την συμφωνία αποχώρησης, αφού έφθασε σε συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Ένωση για την εφαρμογή της. Με τη συμφωνία για το Brexit να είναι στην κόψη του ξυραφιού…

Ο Μάικλ Γκόουβ, κορυφαίος υπουργός της κυβέρνησης του Μπόρις Τζόνσον, ανακοίνωσε ότι «υπήρξε επί της αρχής συμφωνία για όλα τα θέματα, κυρίως αναφορικά με το Πρωτόκολλο για την Ιρλανδία και την Βόρεια Ιρλανδία».

Πλέον, η Βρετανία θα αποσύρει τα άρθρα 44, 45 και 47 του Νομοσχεδίου για την Εσωτερική Αγορά (Internal Market Bill) και δεν θα εισαγάγει άλλες αντίστοιχες ρυθμίσεις στο Νομοσχέδιο περί Φορολογίας (Taxation Bill), ανακοίνωσε η βρετανική κυβέρνηση. Τα άρθρα αυτά παραβίαζαν τη συμφωνία αποχώρησης και, κατά συνέπεια, το διεθνές δίκαιο.

Η συμφωνία διασφαλίζει ότι η συμφωνία αποχώρησης θα είναι σε πλήρη ισχύ την 1η Ιανουαρίου, ανακοίνωσε από την πλευρά του ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μάρος Σέφκοβιτς…

Η συμφωνία είναι ανεξάρτητη των διαπραγματεύσεων για την επίτευξη εμπορικής συμφωνίας ανάμεσα στην ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, αίρει ένα βασικό εμπόδιο, καθώς οι Βρυξέλλες είχαν προειδοποιήσει ότι δεν επρόκειτο να υπάρξει εμπορική συμφωνία, εάν το Λονδίνο επέμενε στην αποξήλωση της συμφωνίας αποχώρησης.


Κερδίζοντας τις απώλειες των τελευταίων ημερών, η στερλίνα ανέβηκε στο 1,3367 δολάριο, αλλά και έναντι του ευρώ.

Η κυβέρνηση της Ιρλανδίας χαιρέτισε την συμφωνία επί της αρχής ανάμεσα στην ΕΕ και την Βρετανία για τον τρόπο εφαρμογής του Πρωτοκόλλου για την Βόρεια Ιρλανδία, με την επιβολή ελέγχων, ρυθμιστικού πλαισίου και γραφειοκρατικών διατυπώσεων στην περιοχή.

Το Πρωτόκολλο της Βόρειας Ιρλανδίας αποτελεί μέρος της συμφωνίας του διαζυγίου και προλαμβάνει την επαναφορά ενός «σκληρού» συνόρου ανάμεσα στην Βόρεια Ιρλανδία, επαρχία του Ηνωμένου Βασιλείου, και τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας, και μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, διατηρώντας την Βόρεια Ιρλανδία εντός της τελωνειακής ένωσης και της ενιαίας αγοράς για τα προϊόντα μετά την 31η Δεκεμβρίου, οπότε το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο (δηλαδή η Βρετανία) θα αποχωρήσει πλήρως από την Ενωση.


Μισέλ Μπαρνιέ: Η Ευρωπαϊκή Ένωση δε θα θυσιάσει το μέλλον της για να συνάψει μετά-Brexit εμπορική συμφωνία

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δε θα θυσιάσει ποτέ το μέλλον της για να συνάψει μετά – Brexit συμφωνία, με τίμημα υποχωρήσεις που θα έπλητταν την ενιαία αγορά της, προειδοποίησε, εν τω μεταξύ, την Τρίτη (08/12) επικεφαλής ευρωπαίος διαπραγματευτής , την στιγμή που οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στο Λονδίνο και τις Βρυξέλλες για την μελλοντική εμπορική συμφωνία που θα διέπει τις σχέσεις τους έχουν περιέλθει σε αδιέξοδο.

«Δε θα θυσιάσουμε ποτέ το μέλλον μας για μία στιγμή του παρόντος. Η πρόσβαση στην ενιαία αγορά μας σημαίνει προϋποθέσεις», έγραψε στο Twitter ο Μισέλ Μπαρνιέ μετά την ολοκλήρωση συνόδου των υπουργών Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και τονίζοντας ότι υπάρχει «απόλυτη ενότητα» των 27 απέναντι στο Ηνωμένο Βασίλειο.


Αυτό θα είναι το κόστος για Βρετανία και ΕΕ αν δεν καταλήξουν σε εμπορική συμφωνία

Η Βρετανία και η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκουν, λοιπόν, μια εμπορική συμφωνία για την εποχή μετά το Brexit, με την πιθανή αποτυχία των προσπαθειών τους να προκαλεί αυξημένο χάρος στο διμερές εμπόριο και τις χρηματοπιστωτικές αγορές αλλά και τεράστιο οικονομικό κόστος.

Ακολουθούν ορισμένες επιπτώσεις από μια μια αποτυχία στις διαπραγματεύσεις Λονδίνου και Βρυξελλών.

Στερλίνα

Επενδυτές και τράπεζες εδώ και καιρό προβλέπουν ότι θα συναφθεί μια εμπορική συμφωνία, άρα η περίπτωση ενός «no-deal» θα πλήξει τη λίρα, δήλωσαν διαπραγματευτές στην αγορά συναλλάγματος.

Το επενδυτικό κλίμα επλήγη, ωστόσο, όταν οι δυο πλευρές είπαν το Σάββατο (05/12) ότι συνεχίζει να μην υπάρχει συμφωνία που να καλύπτει ετήσιες εμπορικές συναλλαγές αξίας σχεδόν 1 τρισεκ. δολαρίων, με τη στερλίνα να υποχωρεί έκτοτε έναντι του αμερικανικού νομίσματος.

Το σοκαριστικό αποτέλεσμα της κάλπης στο δημοψήφισμα του 2016 για την αποχώρηση της Βρετανίας από την ΕΕ οδήγησε τη λίρα σε απώλειες 8% έναντι του δολαρίου, που ήταν η μεγαλύτερη ημερήσια πτώση της από την εποχή που ξεκίνησαν οι κυμαινόμενες συναλλαγματικές ισοτιμίες τη δεκαετία του 1970.


Εμπόριο

Στην περίπτωση μη συμφωνίας για το εμπόριο, η Βρετανία θα χάσει την πρόσβαση μηδενικών δασμών και ποσοστώσεων στην ευρωπαϊκή ενιαία αγορά των 450 εκατ. καταναλωτών, εν μία νυκτί.

Η Βρετανία θα υπαχθεί στους όρους του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου για τις εμπορικές της συναλλαγές με την 27μελή Ένωση. Θα επιβάλει τον νέο Παγκόσμιο Δασμό του Ηνωμένου Βασιλείου (UK Global Tariff/UKGT) στις εισαγωγές από την ΕΕ ενώ η ΕΕ θα επιβάλει τους ενιαίους εξωτερικούς δασμούς στις βρετανικές εισαγωγές.

Προβλήματα θα δημιουργηθούν και στο εμπόριο, με τις τιμές να αναμένεται να αυξηθούν για τους Βρετανούς καταναλωτές και τις επιχειρήσεις.

Υπάρχει επίσης ο κίνδυνος να προκληθεί αναταραχή στα σύνορα, ιδιαίτερα στα κύρια περάσματα, με τους ειδικούς να υποστηρίζουν ότι είναι πιθανόν να υπάρξουν ελλείψεις σε ορισμένα τρόφιμα στη Βρετανία καθώς η χώρα εισάγει το 60% των νωπών τροφίμων, ενώ προβλήματα πιθανόν να υπάρξουν στις βρετανικές εξαγωγές αρνιών στην ΕΕ. Οι δυσκολίες θα είναι μεγαλύτερες σε κλάδους που εξαρτώνται από τις λεγόμενες εφοδιαστικές αλυσίδες άμεσης παράδοσης («just-in-time»), όπως τα αυτοκίνητα, τα τρόφιμα και τα ποτά. Άλλοι κλάδοι που πιθανόν να επηρεαστούν είναι τα υφάσματα, τα φάρμακα, τα χημικά προϊόντα και τα προϊόντα πετρελαίου.

Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Βρετανίας, που αντιστοιχούσε στο 47% του εμπορίου της το 2019. Έχει εμπορικό έλλειμμα 79 δισεκ. λιρών με την ΕΕ, με το πλεόνασμα των 18 δισεκ. στις υπηρεσίες να αντισταθμίζεται από έλλειμμα 97 δισεκ. λιρών στα προϊόντα.

Ακόμα και με μια συμφωνία, η Βρετανία αναμένει ότι χιλιάδες φορτηγά που θα προορίζονται για τις ευρωπαϊκές χώρες θα μείνουν σταθμευμένα στη νότια αγγλική κομητεία του Κεντ, με καθυστερήσεις έως και δύο ημέρες.


Αυτοκινητοβιομηχανία – Αλιεία

Ο αντίκτυπος θα είναι άμεσα αισθητός για την αυτοκινητοβιομηχανία τόσο στη Βρετανία όσο και στην ΕΕ, με τις βρετανικές εταιρίες να είναι αντιμέτωπες με δασμούς 10% σε όλες τις εξαγωγές αυτοκινήτων προς την ΕΕ και έως 22% για φορτηγά και οχήματα τύπου βαν εάν δεν επιτευχθεί εμπορική συμφωνία για το Brexit, σύμφωνα με 23 ενώσεις του κλάδου.

Το κόστος είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα περάσει στους καταναλωτές, σύμφωνα με τις 23 αυτές ενώσεις, που προέβλεψαν κόστος 57,7 δισεκ. ευρώ για τα ευρωπαϊκά εργοστάσια και 52,8 δισεκ. ευρώ για τις βρετανικές μονάδες.

Στη Βρετανία, o Σύνδεσμος Κατασκευαστών και Εμπόρων Αυτοκινήτων (SMMT) ανέφερε ότι η μη επίτευξη συμφωνίας θα μειώσει την παραγωγή οχημάτων στο Ηνωμένο Βασίλειο κατά 2 εκατ. αυτοκίνητα την επόμενη πενταετία και θα περιορίσει την ικανότητά της να αναπτύξει την επόμενη γενιά οχημάτων μηδενικών ρύπων.

Στο επίκεντρο βρίσκεται επίσης η έκβαση των διαπραγματεύσεων για τα δικαιώματα αλιείας καθώς θα έχει πολιτικές και οικονομικές συνέπειες, αν και από μόνη της η αλιεία συνεισέφερε μόλις το 0,03% του βρετανικού ΑΕΠ το 2019.

Η Γαλλία επιδιώκει μια συμφωνία που θα προστατεύει την πρόσβασή της στα βρετανικά αλιευτικά ύδατα για αρκετά χρόνια αλλά έχει πει στους αλιείς της να ετοιμάζονται για μικρότερη ψαριά.

Η οικονομία

Ο μακροπρόθεσμος αντίκτυπος μπορεί να είναι ιδιαίτερα μεγάλος για τη Βρετανία και τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ.

Η μη επίτευξη συμφωνίας θα αφαιρέσει επιπλέον 2% από το βρετανικό ΑΕΠ το 2021 ενώ θα οδηγήσει σε αύξηση τον πληθωρισμό, την ανεργία και τον δημόσιο δανεισμό, όπως έχει προβλέψει το βρετανικό Γραφείο Ευθύνης Προϋπολογισμού (OBR).

Το OBR ανέφερε ότι οι δασμοί βάσει των κανόνων του ΠΟΕ και τα προβλήματα στα σύνορα θα επηρεάσουν τομείς της οικονομίας, όπως ο μεταποιητικός, που εξήλθαν σχετικά αλώβητοι από την πανδημία της COVID-19.

Σύμφωνα με οικονομική μελέτη της ασφαλιστικής εταιρίας Allianz τον Νοέμβριο ένα σκληρό Brexit – μια απότομη, άτακτη έξοδος – μπορεί να κοστίσει στην ΕΕ έως και 33 δισεκ. ευρώ σε ετήσιες εξαγωγές, με τη Γερμανία, την Ολλανδία και τη Γαλλία να υφίστανται το μεγαλύτερο πλήγμα.

Το σοκ δεν θα γίνει στον ίδιο βαθμό αισθητό στην ηπειρωτική Ευρώπη, με τις χώρες που πιθανόν να πληγούν χειρότερα να είναι οι Ιρλανδία, Ολλανδία, Δανία, Γαλλία, Γερμανία, Σουηδία, Πορτογαλία, Πολωνία, Τσεχία, Κύπρος, Μάλτα και Ουγγαρία.

Το ινστιτούτο οικονομικών ερευνών Halle έχει προβλέψει ότι οι ευρωπαϊκές εταιρίες που εξάγουν στη Βρετανία μπορεί να χάσουν πάνω από 700.000 θέσεις εργασίας εάν δεν υπάρξει εμπορική συμφωνία.

Ο Hylke Vandenbussche, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Λέβεν του Βελγίου ανέφερε σε έκθεσή του πέρυσι ότι το Βέλγιο θα είναι το κράτος  -μέλος της ΕΕ με το μεγαλύτερο πλήγμα συγκριτικά με το μέγεθός του, ιδιαίτερα στον τομέα τροφίμων, με την απώλεια 10.000 θέσεων εργασίας.

Βόρεια Ιρλανδία

Αμφότερες οι πλευρές θέλουν να αποφύγουν ένα σκληρό σύνορο μεταξύ της βρετανικής επαρχίας της Βόρειας Ιρλανδίας και της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας, που είναι μέλος της ΕΕ. Η εφαρμογή του πρωτοκόλλου της Βόρειας Ιρλανδίας, που εντάσσεται στη συμφωνία αποχώρησης βάσει της οποίας η Βρετανία βγήκε από την ΕΕ στις 31 Ιανουαρίου, θα είναι περίπλοκη χωρίς μια εμπορική συμφωνία.

Βάσει της συνθήκης, η Βόρεια Ιρλανδία παραμένει, ουσιαστικά, στην ενιαία αγορά της ΕΕ για προϊόντα και είναι ευθυγραμμισμένη με τους τελωνειακούς της κανονισμούς μετά την 31η Δεκεμβρίου – σε αντίθεση με το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο.

Δεν είναι ακόμα σαφές πώς θα λειτουργήσουν οι έλεγχοι, οι διευθετήσεις αλλά και οι γραφειοκρατικές διαδικασίες μεταξύ της Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας. Αλλά χωρίς μια εμπορική συμφωνία, ο διαχωρισμός Βρετανίας-Βόρειας Ιρλανδίας θα γίνει ακόμα εντονότερος.

Ένα Brexit χωρίς εμπορική συμφωνία θα επιτρέψει στη Βόρεια Ιρλανδία να γίνει η πίσω πόρτα στην ενιαία αγορά της ΕΕ, αυξάνοντας έτσι τις πιθανότητες ενός σκληρού συνόρου στο νησί της Ιρλανδίας για πρώτη φορά μετά την ειρηνευτική συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής το 1998.


Πικρία

Και οι δύο πλευρές είναι πιθανόν να εξαπολύσουν εκατέρωθεν κατηγορίες για το οποίο χάος προκύψει μετά από μια έξοδο χωρίς συμφωνία, και η Ευρώπη θα είναι διαιρεμένη ενώ βρίσκεται αντιμέτωπη με τις προκλήσεις της ανόδου της Κίνας, της ρωσικής αυτοπεποίθησης και τον αντίκτυπο από την πανδημία της Covid-19.

Θα υπάρξει επίσης πικρία εντός της ΕΕ, που θα χάσει μια από τις κορυφαίες στην Ευρώπη δυνάμεις σε ό,τι αφορά τη στρατιωτική ισχύ και τις μυστικές πληροφορίες, τη δεύτερη μεγαλύτερή της οικονομία και το μόνο χρηματοπιστωτικό κέντρο που στέκεται ανταγωνιστικά απέναντι στη Νέα Υόρκη.

Η Βρετανία έτσι θα εξαρτάται περισσότερο από τη συμμαχία της με τις ΗΠΑ.

Παράλληλα, η Βρετανία προωθεί νομοθεσία που θα της επιτρέψει να παρακάμψει τμήματα της συμφωνίας αποχώρησης που συνδέονται με τη Βόρεια Ιρλανδία, καθιστώντας ασαφές σε ποιο βαθμό θα είναι δυνατόν να εφαρμοστεί η συμφωνία διαζυγίου.

Σίτι του Λονδίνου

Η παγκόσμια χρηματοπιστωτική πρωτεύουσα είναι ήδη έτοιμη σε μεγάλο βαθμό για το Brexit καθώς μια εμπορική συμφωνία ποτέ δεν επρόκειτο να καλύπτει την πλέον ανταγωνιστική διεθνώς βιομηχανία της Βρετανίας.

Ενώ οι περισσότερες τράπεζες και επενδυτές έχουν βρει τρόπους για να διαχειριστούν την αποχώρηση της Βρετανίας από την ΕΕ, ο μακροπρόθεσμος αντίκτυπος ενός δύσκολου Brexit θα είναι απρόβλεπτος και η ΕΕ πιθανόν να θελήσει να αποκτήσει μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς από το Σίτι του Λονδίνου.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ