Πέμπτη 25 Νοεμβρίου 2021

Ο πόλεμος των δύο μεγάλων εφημερίδων, για την… απελευθέρωση της Αθήνας!

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Του ΑΓΓΕΛΟΥ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ

Έχει συμβεί, δύο εφημερίδες να παρουσιάσουν την ίδια μέρα, το ίδιο θέμα με την ένδειξη ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ.

Μπορεί να έχουν την ίδια πηγή ή να έχει «κλέψει» την είδηση η μια από την άλλη.

Δεν πρέπει να έχει συμβεί, ξανά, να προαναγγέλλει η μια το αποκλειστικό της και η άλλη να προαναγγέλλει, ουσιαστικά, την διάψευση του!

Γυρνάμε πίσω στο 1955. Οι εφημερίδες ήταν το μόνο μέσο ενημέρωσης. Ίντερνετ και τηλεόραση δεν υπήρχαν, ενώ το ραδιόφωνο, μακάριο, περιοριζόταν στις ανακοινώσεις της εκάστοτε κυβέρνησης.

Οι εφημερίδες της εποχής ήταν ραδιόφωνο τηλεόραση και ίντερνετ μαζί!

Την Κυριακή 15 Μαΐου έκπληκτοι οι αναγνώστες των Κυριακάτικων εφημερίδων είδαν δίπλα – δίπλα τις διαφημίσεις των δύο μεγαλύτερων απογευματινών εφημερίδων της εποχής. Της «Αθηναϊκής» του Γιάννη Παπαγεωργίου και των «Νέων» του Χρήστου Λαμπράκη.

Φ1

*Η «Αθηναϊκή» είχε κυκλοφορήσει τον Μάιο του 1951 και δημιούργησε αίσθηση. Εκδότης του λαϊκού περιοδικού «Θησαυρός» ο Παπαγεωργίου «πάντρεψε» στην εφημερίδα τα στοιχεία των λαϊκών περιοδικών (χρώμα, γελοιογραφίες, αναγνώσματα, κουτσομπολιό) με την πολιτική ενημέρωση. Η νέα εφημερίδα καθιερώθηκε κι εκτοξεύτηκε στην πρώτη θέση της κυκλοφορίας των απογευματινών εφημερίδων. Δεν το έγραφε μόνο στην προμετωπίδα της, αλλά το λένε και τα στοιχεία της Ένωσης Ιδιοκτητών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών.

Το 1955 πουλούσε καθημερινά 38.878 φύλλα την ημέρα (27.281 στην Αθήνα και 11.597 στην περιφέρεια) γεγονός που της έδινε το 25,12% της «πίτας» του απογευματινού τύπου. Κι αυτό σήμαινε πολλές διαφημίσεις, πάρα χρήμα.

Φ2

*«ΤΑ ΝΕΑ» κυριαρχούσαν το απόγευμα. Η «Αθηναϊκή» τα είχε φέρει σε θέση… άμυνας. Πουλούσαν καθημερινά 27.819 φύλλα, ηρίως στην Αθήνα (23.933) και μόλις 3.886 στη ν περιφέρεια. Αιτία της μικρής κυκλοφορίας «εκτός των τειχών» ή της μεγάλης εντός (όπως το βλέπει κανείς…), οι Μικρές Αγγελίες που κάλυπταν πολλές σελίδες, άρα έφερναν και «ζεστό χρήματα» στο Συγκρότημα.

Φ3 1

Τι έγινε όμως και δύο εφημερίδες που κινούνταν και στον ίδιο κεντρώο χώρο, με ελαφρές… παρασπονδίες, διάλεξαν το ίδιο θέμα για την καμπάνια τους;

Χρειάζεται να πάμε λίγο πίσω. Στις 25 Νοεμβρίου 1954 ο Ρόναλντ Χάμπε, αρχαιολόγος, ελληνομαθής και έφεδρος αξιωματικός της Βέρμαχτ στην κατεχόμενη Ελλάδα έκανε μια ομιλία στο Ινστιτούτο Ευρωπαϊκής Ιστορίας με θέμα την αποχώρηση των Γερμανών από την Αθήνα το 1944. Εκεί αποκαλύπτει ότι υπήρχε σχέδιο καταστροφής της πρωτεύουσας από τα Ες Ες, ότι ο πτέραρχος Φίλμπι της Βέρμαχτ ήθελε να αποχωρήσουν χωρίς απώλειες ο στρατός του κι ανέθεσε στον ελληνομαθή αρχαιολόγο να έρθει σε επαφή με την ελληνική αντίσταση, αλλά και τον πολιτικό κόσμο για την επίτευξη μιας συμφωνίας.

Ο Χάμπε σύμφωνα με την ομιλία του ήρθε σε επαφή με τον Αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό, τον πολιτικό Θεμιστοκλή Σοφούλη που τρεις μέρες νωρίτερα είχε απελευθερωθεί από το στρατόπεδο του Χαϊδαρίου, τον καθηγητή Γ. Πάγκαλο, τον συγγραφέα Χρήστο Ζαλοκώστα, τον πολιτικό Λουκή Ακρίτα (πατέρας της Έλενας Ακρίτα), στελέχη του ΕΛΑΣ, ακόμη και Άγγλους αξιωματικούς που βρίσκονταν στην Ελλάδα!

Φ4

Ο Γεώργιος Παπανδρέου, πρώτος μετακατοχικός Πρωθυπουργός επιθεωρεί τμήμα του ΕΛΑΣ. Είναι οι πρώτες μέρες της απελευθέρωσης ή οι τελευταίες πριν τον Δεκέμβρη του ’44

Την ομιλία του την εξέδωσε σε ένα μικρό βιβλιαράκι, στα γερμανικά φυσικά, που κυκλοφόρησε και στην Αθήνα μέσω του ξενόγλωσσου βιβλιοπωλείου «Κάουφμαν».

Προφανώς στην «Αθηναϊκή» θεώρησαν το θέμα ενδιαφέρον κι αποφάσισαν να προχωρήσουν στη δημοσίευση σε συνέχειες του βιβλίου. Η σειρά ολοκληρώθηκε την 1η Ιουνίου.

Στα «ΝΕΑ» σκέφτηκαν να αντιμετωπίσουν τους ανταγωνιστές τους βγαίνοντας από το… πλάι. Διαβάζοντας το βιβλιαράκι αποφάσισαν να δημιουργήσουν τη δική τους σειρά με το ερώτημα εάν ο Γερμανός αρχαιολόγος λέει την αλήθεια. Με τον τρόπο αυτό αποκάλυπταν νωρίτερα τις… αποκαλύψεις της αντίπαλης εφημερίδας (στη δημοσιογραφική αργκό λέγεται… της έσπασαν το θέμα) κι έδιναν την προέκτασή του, αφού τοποθετήθηκαν με συνεντεύξεις, όλοι οι εμπλεκόμενοι, τουλάχιστον αυτοί που ζούσαν ή βρίσκονταν στην Ελλάδα! Και «ΤΑ ΝΕΑ» ολοκλήρωσαν τη σειρά μαζί με την «Αθηναϊκή». Χωρίς να υπάρχουν αποδείξεις το ύφος των κειμένων θυμίζει τον ιστορικό Γεώργιο Ρούσσο που υπήρξε διευθυντής της εφημερίδας μετά τον πόλεμο, αλλά κυρίως συγγραφέας των ιστορικών αναγνωσμάτων που δημοσιεύονταν καθημερινά στην πρώτη σελίδα! Είπαμε δεν υπήρχε τηλεόραση, αλλά υπήρχαν… σήριαλ Τι άλλο παρά τα σήριαλ της εποχής ήταν οι επιφυλλίδες και τα αναγνώσματα που δημοσιεύονταν καθημερινά; Τα πιο πετυχημένα συνέχιζαν την καριέρα τους ως βιβλία, τα άλλα γινόντουσαν κι αυτά… εφήμερα, κυριολεκτικά, όπως είναι η ίδια η εφημερίδα.

Φ5 1

Η «Βασίλισσα Αμαλία» συντρόφευε για χρόνια τους αναγνώστες των «Νέων» στην πρώτη σελίδα της εφημερίδας. Την έγραφε ο Γεώργιος Ρούσσος και την εικονογραφούσε ο Φωκίων Δημητριάδης. Αργότερα έγινε θεατρικό έργο, αλλά και τηλεοπτική σήριαλ με πρωταγωνίστρια την Αλίκη Βουγιουκλάκη.

Τι έμεινε από όλη αυτή την ιστορία; Η μάχη των δύο συγκροτημάτων. Οι αποκαλύψεις του Χάμπε είναι απλά μια μαρτυρία, από τις πολλές που υπάρχουν για εκείνη την περίοδο. Ο συγγραφέας σπεύδει να ξεκαθαρίσει ότι δεν ήταν ποτέ οπαδός του ναζισμού. Καταθέτει μάλιστα και ένα τρομακτικό γεγονός. Στις 11/9 του 1944, ένα μήνα πριν την απελευθέρωση, τα Ες Ες που αποχωρούσαν από την Ελλάδα, έσπευσαν να εκτελέσουν μέσα στα γραφεία τους, στην οδό Μέρλιν, όσους από τους Έλληνες διερμηνείς γνώριζαν πολλά για τα εγκλήματά τους. Αναφέρει, μάλιστα, ένα περιστατικό για ένα διερμηνέα που προτίμησε να πηδήσει από το παράθυρο και να πέσει στο κενό. Βρήκε κι αυτός εξίσου τραγικό θάνατο.

Το χειρότερο ήταν ότι κανείς δεν τους αναζήτησε, δεν τους έκλαψε. Οι δικοί τους δεν γνώριζαν τι έγινε και δεν ήθελαν να μάθουν φοβούμενοι τις συνέπειες. Αφού οι Γερμανοί σκότωσαν τους Έλληνες συνεργάτες τους κάτι θα είχε συμβεί. Κι ήταν γνωστό ότι η Γκεστάπο πίστευε στη συλλογική ευθύνη. Όσο για τους υπόλοιπους Έλληνες, είχαν σοβαρότερα προβλήματα να λύσουν από το να στεναχωρηθούν που ορισμένα καθάρματα πληρώθηκαν από τα αφεντικά τους με το ίδιο νόμισμα!

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ