Παρασκευή 15 Οκτωβρίου 2021

Η κηδεία του Σεφέρη, το ανατριχιαστικό ηχητικό ντοκουμέντο και η αλητεία μιας εφημερίδας

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

H ιστορία της ημέρας – 22 Σεπτεμβρίου 1971

Του ΑΓΓΕΛΟΥ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ

Στη διάρκεια της χούντας έγιναν δύο δημοψηφίσματα. Δεν μιλάμε για τα επίσημα του 1968 και του 1973 που έτσι κι αλλιώς ήταν στημένα, αλλά τα αυθόρμητα, στις κηδείες του Γεωργίου Παπανδρέου, το 1968 και του Γιώργου Σεφέρη, στις 22 Σεπτεμβρίου 1971! Και στα δύο ακούστηκαν συνθήματα για «Δημοκρατία» και «Ελευθερία».

Στη δεύτερη περίπτωση η χούντα ήταν αμήχανη. Ο Γιώργος Σεφέρης δεν ήταν μόνο ποιητής και μάλιστα νομπελίστας, είχε υπηρετήσει στο Υπουργείο Εξωτερικών για πολλά χρόνια και, καθώς λέγεται, έγραψε και σημαντικούς βασιλικούς λόγους σε κρίσιμες για το Έθνος στιγμές! Η αντίθεσή του στη δικτατορία ενοχλούσε περισσότερο κι από τον αριστερό Μίκη Θεοδωράκη. Πως θα μπορούσε να δικαιολογήσει αυτή τη στάση από κάποιον που μόνο αριστερό δεν μπορούσες να τον πεις;

Η κηδεία του, έφερε το καθεστώς, σε ακόμα πιο δύσκολη θέση. Χιλιάδες νέοι ακολούθησαν τη σωρό του από τη Μητρόπολη μέχρι το Α΄ Νεκροταφείο. Το πλήθος τραγούδησε τους μελοποιημένους στίχους του από τον (απαγορευμένο) Μίκη Θεοδωράκη και ζητούσε «Δημοκρατία» και «Ελευθερία». Η αστυνομία δεν τόλμησε να επέμβει.

Στο «ΒΗΜΑ» της επομένης διαβάζουμε σε ένα μονόστηλο

1 2

Ο «Ελεύθερος Κόσμος», επίσημο όργανο της χούντας τα λέει κάπως διαφορετικά

2 2

Υπήρχαν και περιπτώσεις εφημερίδων που θύμιζαν σημερινούς τηλεοπτικούς σταθμούς. Απλή καταγραφή των γεγονότων κι απόκρυψη γεγονότων. Η «Νέα Πολιτεία» μια βραχύβια προσπάθεια να γίνει γνήσιος εκφραστής της χούντας, αναφέρει σε ένα μονόστηλο τα της κηδείας χωρίς να υπάρχει αναφορά στα επεισόδια και στα συνθήματα

3 1 1

Την επόμενη μέρα ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ Βύρων Σταματελόπουλος, που αργότερα έγινε σφοδρός πολέμιος των πρώην φίλων του, ανακοίνωσε ότι στο πλαίσιο της φιλελευθεροποίησης του καθεστώτος τα αδικήματα Τύπου δεν θα τα δίκαζαν πλέον τα Στρατοδικεία, αλλά τα αστικά δικαστήρια. Η λογοκρισία παρέμενε, όπως και η άρση της ατέλειας δημοσιογραφικού χάρτου που απειλούσε με οικονομική καταστροφή τις εφημερίδες που είχαν απομείνει. Θυμίζουμε ότι στις 21 Απριλίου εκτός από την αριστερή «Αυγή», η Ελένη Βλάχου ανέστειλε την κυκλοφορία της «Καθημερινής» και της «Μεσημβρινής», ο Κόκκας την «Ελευθερία», ενώ το «Έθνος» είχε διακόψει την κυκλοφορία του στις 4 Απριλίου 1970 μη αντέχοντας τις εξοντωτικές ποινές που του είχε επιβάλει το δικαστήριο.

Η «Βραδυνή» και τα «Νέα» για να αποφύγουν τις συνέπειες της λογοκρισίας κατέφυγαν σε ένα… τέχνασμα. Αντί να δώσουν το πραγματικό ρεπορτάζ για τα όσα έγιναν φιλοξένησαν τα αντίστοιχα των διεθνών πρακτορείων. Δείτε το σχετικό δημοσίευμα

4 1

Την επόμενη μέρα η χούντα θορυβημένη από τις εκδηλώσεις του πλήθους ανέσυρε ένα προδικτατορικό κείμενο του Σεφέρη που μιλούσε για το αδιέξοδο της πολιτικής ζωής την εποχή εκείνη. Προφανώς δεν το διάβασαν μέχρι το τέλος που δήλωνε την καθαρή αποστροφή του προς κάθε μορφής δικτατορία που πολλοί ανέμεναν. Αυτό το κείμενο δημοσίευσε ο «Ελεύθερος Κόσμος» στην πρώτη του σελίδα, προσπαθώντας κάνει το άσπρο μαύρο. Ήταν μια ύβρις προς τον ποιητή που δεν έκρυψε ποτέ την αντίθεσή του προς το καθεστώς. Μπορείτε να το διαβάσετε για να βγάλετε τα δικά σας συμπεράσματα.

5 1

Ο Σεφέρης, άλλωστε, είχε δημοσιοποιήσει την αντίθεσή του στη χούντα λίγο πριν πεθάνει. Ηχογράφησε σύντομη δήλωση κατά της χούντας που ακούστηκε στις 28 Μαρτίου από το BBC. Μια συγκλονιστική δήλωση που του στέρησε το διαβατήριο, αλλά και την καθαίρεση από το αξίωμα του «πρέσβη επί τιμή», αλλά έγινε γνωστή σε όλο τον κόσμο.

Υπάρχει όμως ένα συγκλονιστικό ντοκουμέντο από την κηδεία του ποιητή. Το πλήθος τραγουδά Μίκη Θεοδωράκη και φωνάζει συνθήματα για «Ελευθερία» και «Δημοκρατία». Προσέξτε την αρχική αμηχανία του πλήθους όταν άρχισαν να ακούγονται οι ιαχές «Δημοκρατία, δημοκρατία!»

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ