Παρασκευή 17 Ιουνίου 2022

Ο Μπολίβαρ δεν ήταν απλά ωραίος ως Έλληνας είχε και τη μοίρα των Ελλήνων αγωνιστών – Ο Χατζιδάκις ερμηνεύει Εγγονόπουλο (video)

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Του ΑΓΓΕΛΟΥ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ

Τον ξέραμε ως Μπολιβάρ, τώρα μάθαμε ότι λέγεται Μπολίβαρ. Όπου κι αν τονίζεται ο ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΗΣ έξι χωρών της Νότιας Αμερικής παραμένει ΗΡΩΑΣ. Πέθανε τέτοια μέρα, στις 17 Δεκεμβρίου 1830, φτωχός και ξεχασμένος. Είχε ζήσει μόλις 47 χρόνια, αλλά ήταν σα να έζησε έξι ζωές, όσες κι οι χώρες που απελευθέρωσε!

Αν έπρεπε να βγάλει δελτίο ταυτότητας θα είχε δύο επιλογές. Η θα ανέφερε έξι εθνικότητες ή θα προτιμούσε το «άπατρις». Ήταν από τους ανθρώπους που ο γεωγραφικός προσδιορισμός αδυνατούσε να τον χωρέσει. Βενεζουέλα, Κολομβία, Ισημερινός, Περού, Βολιβία (πήρε το όνομά του) και Παναμάς αποτίναξαν τον ισπανικό αποικιοκρατικό ζυγό με τις δικές του ενέργειες.

Ονειρευόταν μια συνομοσπονδία χωρών της Νότιας Αμερικής, ένα ισχυρό κράτος που θα ένωνε τους καταπιεσμένους πολίτες, αλλά δεν το πέτυχε.

Ο Νίκος Εγγονόπουλος του αφιέρωσε ένα ποίημα ποταμό. Το έγραψε σε δύσκολες εποχές. Ακούστε την εισαγωγή όπως το διαβάζει ο ίδιος κι έχει διασωθεί.

Το ποίημα γράφτηκε τον καιρό της Κατοχής. Η Ελλάδα ήταν σκλαβωμένη και το ποίημα κυκλοφορούσε από χέρι σε χέρι για να εμψυχώσει την αντίσταση. Ο ποιητής είχε πολεμήσει στα βουνά της Αλβανίας, είχε ζήσει τη φρίκη του πολέμου, αλλά είχε καταλάβει και την ευλογία της ελευθερίας.

Λίγο μετά, ο Μάνος Χατζιδάκις που επίσης είχε πάρει μέρος στην αντίσταση, επιχείρησε να το μελοποιήσει. Δεν το ολοκλήρωσε, το έβαλε στο συρτάρι, το κυκλοφόρησε το 1983 σε δισκάκι 45 στροφών με τον Βασίλη Λέκκα και το ερμήνευσε το 1999 παίζοντας παράλληλα στο πιάνο.

Ο Εγγονόπουλος τον χαρακτηρίζει «ωραίο σαν Έλληνα». Μπορούσε και να είναι και να είχε πολεμήσει στην Επανάσταση του ’21. Άλλωστε η δράση του, στην άλλη άκρη του κόσμου, συνέπεσε χρονικά.

Πιθανότατα, να είχε κι εδώ την ίδια μοίρα, όπως οι περισσότεροι αγωνιστές. Αν είχε γλιτώσει από τις σφαίρες των Οθωμανών μπορεί να τον είχε ρίξει από την Ακρόπολη κάποιος… Γκούρας όπως συνέβη με τον Οδυσσέα Ανδρούτσο που ήταν αιρετικός Μουσουλμάνος (Μπεκτασής), ή θα είχε πεθάνει πάμφτωχος στην ελεύθερη πια Ελλάδα.

Κι αν ζούσε την εποχή που γράφτηκε το ποίημα, στην Κατοχή, σίγουρα θα είχε πάρει μέρος στην Αντίσταση κι αν είχε γλιτώσει τις Γερμανικές σφαίρες μπορεί να είχε δεχτεί μερικές από τους Ταγματασφαλίτες που έσπευσαν ν’ αναβαπτιστούν σε Εθνικόφρονες και να κυνηγήσουν τους… εαμοβούλγαρους.

Επιστροφή στον 18ο αιώνα. Και τα δύο ελληνικά δημοσιεύματα που αφορούν τον Μπολίβαρ γράφτηκαν σε κρίσιμες στιγμές της Επανάστασης. Και τα δύο φιλοξενήθηκαν στη «Γενική Εφημερίδα».

Στο φύλλο αριθμός 16 που τυπώθηκε στο Ναύπλιο, έχει ημερομηνία 28 Νοεμβρίου 1825. Ο Κιουταχής πολιορκεί το Μεσολόγγι, η Επανάσταση κινδυνεύει και αυτό που μπορεί να τη σώσει είναι μια εξέγερση όλων των Βαλκανικών λαών. Ο Μπολίβαρ στον Παναμά προσπαθεί να ενώσει τους λαούς της Νότιας Αμερικής και στο συνέδριο που συγκαλεί δεν παραλείπει να περάσει ψήφισμα το οποίο θεωρεί «τον Πόλεμο των Ελλήνων δικό τους»

F 155

Το δεύτερο κείμενο βρίσκεται στο φύλλο αριθμός 67 της 12ης Οκτωβρίου 1827, η εφημερίδα πια τυπώνεται στην Αίγινα και διαπιστώνει με πίκρα ότι από την Ελλάδα απουσιάζει ένας Βολιοβάρος, όπως τον αποκαλεί.

Είναι η εποχή όπου οι Φαναριώτες και οι Κοτσαμπάσηδες έχουν πάρει τον έλεγχο. Στη Νότια Αμερική, πάλι, είναι η εποχή που ο Μπολίβαρ διαπιστώνει ότι δεν είναι ώριμη η κατάσταση για πλήρη Δημοκρατία. Γνώστης του Ρωμαϊκού τρόπου διοίκησης επιβάλει ένα παράλληλο σύστημα με Σύγκλητο και ισόβιο Κυβερνήτη.

Το κείμενο είναι λίγο μεγάλο, αφού περιέχει και ένα ολόκληρο δημοσίευμα ξένης εφημερίδας και ακολουθεί ο σχολιασμός, αλλά αξίζει να διαβαστεί. Εκεί θα αναγνωρίσουμε παθογένειες του πολιτικού συστήματος που ταλαιπωρούν ακόμα την Ελλάδα.

F 255

Τελικά για να επιστρέψουμε στο ποίημα του Εγγονόπουλου, τόσο ο Μπολίβαρ, όσο και ο Ρήγας Φεραίος δεν ευτύχησαν να δουν τα όνειρά τους να πραγματοποιούνται, Οι λαοί της Νότιας Αμερικής παρά τα προβλήματά τους παρέμειναν διαιρεμένοι, όπως και οι Βαλκανικοί. Και τον Μπολίβαρ και τον Φεραίο τους θυμούνται στις εθνικές γιορτές, στους εθνοπατριωτικούς λόγους, είτε στα ισπανικά, είτε στα ελληνικά, διαστρεβλώνοντας, τις περισσότερες φορές τις Ιδέες τους.

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ