Δευτέρα 20 Ιουνίου 2022

Διέπρεψε στον στίβο ως Παρασκευή, αλλά εκτελέστηκε ως Παρασκευάς – Μια ιστορία που πολλοί ήθελαν να κρατήσουν στο σκοτάδι

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Του ΑΓΓΕΛΟΥ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ

Είναι ένα από τα πολλά άγνωστα δράματα μιας εποχής ταραγμένης και συντηρητικής. Την αποθέωσαν ως αθλήτρια και την τουφέκισαν ως αντάρτη! Η ζωή της σύντομη και περιπετειώδης θα μπορούσε να αποτελέσει σενάριο σε ταινία του Αλμοδοβάρ!

Την πιάνουμε από την αρχή για να μην χαθεί, όχι μόνο το σασπένς, αλλά και το γιατί κανείς δεν ήθελε να την προσμετρήσει στους δικούς του ήρωες.

Τον Ιούλιο του 1940 γίνεται στο Παναθηναϊκό Στάδιο το 10ο πανελλήνιο πρωτάθλημα γυναικών. Ο αθλητισμός για τις κοπέλες της εποχής ήταν πολυτέλεια. Οι κόρες των πλούσιων οικογενειών έπαιζαν τένις και των φτωχών έδιναν τα δικά τους… ματς στα χωράφια ή στα εργοστάσια. Οι περισσότερες έπαιζαν «κεκλεισμένων των θυρών», έμεναν σπίτι.

Σε εκείνους τους αγώνες παρουσιάζεται ένα κορίτσι από τα Τρίκαλα που σαρώνει. Ανεβαίνει στο βάθρο των νικητών στα επτά από τα δέκα αγωνίσματα του προγράμματος. Δεν συμμετέχει στα υπόλοιπα τρία γιατί πολύ απλά γινόντουσαν ταυτόχρονα με αυτά που συμμετείχε…

Κερδίζει δύο πρώτες θέσεις (60μέτρα και 80μ με εμπόδια), τέσσερις δεύτερες (μήκος, ακόντιο, δισκοβολία, σφαιροβολία) και μια τρίτη (100μ), χωρίς σοβαρή προπόνηση και χωρίς τεχνική. Σε κάποια μετείχε για πρώτη φορά..

Μπορεί να μην σημειώνει πανελλήνια ρεκόρ, αλλά η αντοχή της αφήνει έκπληκτο κοινό και δημοσιογράφους

F 152
Από την εφημερίδα «Αθλητισμός»

Μπαίνει στην πρώτη σελίδα των εφημερίδων, γεγονός σπάνιο για την εποχή

F 253
Από την εφημερίδα «Ασύρματος»

Ο Αθανάσιος Σέμπος, συνεκδότης, μεταπολεμικά, της ιστορικής «Αθλητικής Ηχούς» δημοσιεύει την επόμενη μέρα στην εφημερίδα «Ασύρματος» μια μίνι συνέντευξη.

F 355

Την μεθεπόμενη τη συστήσει στο αναγνωστικό κοινό σε μια παρουσίαση που έχει πολλά στοιχεία για τη ζωή της κοπέλας με το αρρενωπό πρόσωπο.

F 448

Ο Αθανάσιος Σέμπος δεν είναι ο μόνος που στέκεται στα αγορίστικα χαρακτηριστικά και στη βαριά φωνή της. Μια άλλη εφημερίδα, η «Ακρόπολις», στη φωτογραφία που δημοσιεύει έχει τις ίδιες απορίες.

F 542

Και την επομένη δίνει περισσότερες πληροφορίες.

f 635

Στον «Ασύρματο» διαβάζουμε ένα σατιρικό έμμετρο του Αλέκου Σακελλάριου που το υπέγραψε ως «Αριστοφάνης».

F 730

Η Γιαννακού δεν κατάφερε να πραγματοποιήσει τα αθλητικά της όνειρα. Σε τρεις μήνες ξέσπασε ο ελληνο-ιταλικός πόλεμος, ακολούθησε η Κατοχή. Πού καιρός για αθλητισμό.

Ήταν καιρός για αντίσταση σε όσους το έλεγε η ψυχή τους και η Παρασκευή εντάχτηκε στον ΕΛΑΣ. Έγινε Αντάρτισσα. Η μητέρα της ήταν αδελφή του Γιώργη Σιάντου, του ηγέτη εκείνη την εποχή του ΚΚΕ, αφού ο Νίκος Ζαχαριάδης ήταν αιχμάλωτος στη Γερμανία. Ζώστηκε τα φυσεκλίκια, άφησε και γένια καθώς αυτά άρχισε να φυτρώνουν στο πρόσωπό της και πήρε μέρος στις μάχες εναντίον των Γερμανών. Το όνομά της πλέον ήταν Παρασκευάς Οικονόμου.

Μετά τη Βάρκιζα έρχεται στην Αθήνα. Γράφεται στην οδοντιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών από την οποία αποφοιτά.

Η εφημερίδα «Αθλητική Ηχώ» για δύο διαδοχικές μέρες μας ενημερώνει για τη μεταμόρφωσή της από γυναίκα σε άνδρα, το Δεκέμβρη του ’45.

F 823

Ντυμένη άντρας συμμετέχει στις εκδηλώσεις του ΚΚΕ όπως αυτή στο γήπεδο της Λεωφόρου Αλεξάνδρας

F 915

Το 1947 μπαίνει στο Τζάννειο Νοσοκομείο, στον Πειραιά, και προχωρά σε εγχείρηση αλλαγής φύλλου. Γίνεται Παρασκευάς.

Ένα χρόνο αργότερα, το 1948, επιστρέφει στην Καρδίτσα. Μετέχει στον Εμφύλιο. Ο θείος της, ο Γιώργης Σιάντος δεν βρίσκεται στη ζωή. Τον ακολουθεί το στίγμα του «προδότη» που του κόλλησε ο Ζαχαριάδης. Τώρα ο Παρασκευάς έχει ένα ακόμα λόγο να είναι πρώτος στις μάχες. Ο πόλεμος, όμως, έχει ήδη πάρει άσχημη τροπή για το ΚΚΕ. Συλλαμβάνεται για «αντεθνική δράση» . Με την απόφαση 131/1949 καταδικάζεται σε θάνατο από το στρατοδικείο Καρδίτσας.

F 1010
Αριστερά με στολή και δεξιά λίγο σε μια από τις τελευταίες φωτογραφίες

Η εκτέλεση γίνεται στις 13 Αυγούστου 1949 λίγο πιο πέρα από το νεκροταφείο της Καρδίτσας. Ήταν η μέρα που έκλεινε τα 26 χρόνια. Τα οκτώ από αυτά τα είχε ζήσει ως άνδρας και τα υπόλοιπα 18 ως γυναίκα.

Δυστυχώς δεν την τίμησε κανείς ούτε ως αθλήτρια, ούτε ως αγωνίστρια. Ο ΣΕΓΑΣ εκτός από την κομμουνιστική ταυτότητα στα χρόνια που ακολούθησαν είχε να αντιμετωπίσει και το θέμα της αλλαγής του φύλλου. Αυτό το τελευταίο, όπως και η συγγενική σχέση με τον Σιάντο ήταν ο ανασταλτικός παράγοντας για να κάνει γνωστή τη δράση της και για το ΚΚΕ. Η ήττα που ακολούθησε έφερε την εσωστρέφεια και τις διενέξεις. Η Παρασκευή που έγινε Παρασκευάς ξεχάστηκε απ’ όλους…

Σχολιαστε το αρθρο

ΔΗΜΟΦΙΛΗ